Gelir Vergisi Kanunu‘nun sekseninci maddesi gereğince miras ve bağış yoluyla alınan konutlar dışında, emlak alış tarihi itibariyle tam olarak beş yıl geçmeden satılması ve satış yapılan senenin istisna tutarı üstünden bir kazanç sağlanması halinde uygulanmakta olan kazanç vergisi ve hesaplanması, gayrimenkul değer artış kazancı vergisi hesaplama olarak adlandırılır.

Gayrimenkul alış tarihi, tapunun resmi olarak alındığı zaman bir başka deyişle tapunun üstünde bulunan tarihtir. Ancak tapu alınmadan önce evde oturulması ve bu sürecin ikametgâh, fatura gibi resmi bir belge ile kanıtlanması durumunda, tapu alım tarihi yerine evde oturulmaya başlanan tarih de kabul görebilir.

Gayrimenkul Değer Artış Kazancı Vergisi İşlemi

Gayrimenkulün alış değeri enflasyona göre düzeltilir ve günümüze göre gayrimenkul değer artış kazancı vergisi hesaplama işlemi yapılır. Enflasyona uygun olarak düzeltilen gayrimenkul alış değeri ile gayrimenkul satış değeri farkı hesap edilir ve enflasyondan bağımsız biçimde ulaşılan gerçek kazanç elde edilir.

Elde edilen bu kazançtan her sene açık olarak belirtilen istisna tutarı, satış esnasında ödenmiş olan tapu harcı ve konut kredisi kullanıldığı zaman ev satışına kadar ödemesi gerçekleştirilen faizlerin toplam sonucundan çıkarılır. Bu sayede vergiye tabi tutarın bulunması sağlanır. Elde edilen vergiye tabi tutara vergi dilimleri uygulanması ile birlikte ödenecek olan vergi tutarı hesaplaması gerçekleştirilir.

Gayrimenkul Değer Artış Kazancı Vergisi Hesaplamada Önemli Unsurlar

Günümüzde gayrimenkul değer artış kazancı vergisi hesaplama işlemi yapılırken gayrimenkulün satın alındığını ifade eden tarihte yazan fiyatı üretici fiyat endeksi (ÜFE) açısından bir kez daha hesaplanır. Gayrimenkulün satış bedelinden, üretici fiyat endeksine göre hesaplanıp elde edilen bedelin çıkarılması sağlanır.

Bu anlamda ortaya çıkan sonuçtan vergi ve harç gibi giderlerin de çıkarması yapılır. Bu işlemlerin ardından geriye kalan tutar istisna haddi üstünde olması halinde o senenin vergi dilimine uygun bir biçimde ödenmesi mecburi olan vergi hesaplanır. Bir malın elden çıkarılması halinde elde edilen kazançlar değer artış kazancı olarak nitelendirilir. Satın alınan bir gayrimenkulün 5 yıl içerisinde satılması ile oluşan sonuç değer artış kazancı vergiye tabidir.